Obgryzanie paznokci u dzieci - czy to poważny problem?

Dziecięce nawyki bywają różne: maluchom zdarza się ssać kciuk albo obgryzać paznokcie. Kiedy czynności te dziecko podejmuje rzadko, raczej nie ma powodów do niepokoju. Inaczej jest jednak wtedy, kiedy brzdąc wyjątkowo często powtarza swój nawyk. Obgryzanie paznokci, choć może się wydawać dość błahym zjawiskiem, prowadzić może do wielu różnych problemów zdrowotnych. Jakich na przykład? I co zrobić, aby im zapobiec? Jakie są sposoby na obgryzanie paznokci u dziecka?

 

paznokcie dziecięce

 

Dlaczego dzieci obgryzają paznokcie?

Obgryzanie paznokci nie jest zjawiskiem rzadkim – zasadniczo, zapewne każdy jest w stanie wskazać kogoś ze swojej bliższej czy dalszej rodziny, u kogo występował ten właśnie problem. Paznokcie najczęściej obgryzają dzieci pomiędzy 2 a 6 rokiem życia, zdarza się jednak występowanie tego zjawiska również u nastolatków, a nawet u osób dorosłych.

 

Przyczyn obgryzania paznokci wyróżnić można wyjątkowo dużo.

  • U niektórych dzieci problem pojawia się jako, swego rodzaju, nawyk zastępczy – tak może dziać się szczególnie u tych maluchów, które wcześniej często ssały swój kciuk.
  • Zdarza się również i tak, że dzieci obgryzają paznokcie… z nudów. Potwierdzeniem, że to właśnie nuda odpowiada za występowanie tego niekorzystnego nawyku może być to, że malec obgryza swoje paznokcie tylko w tych chwilach, kiedy nie jest on zajęty jakąś konkretną czynnością (np. zabawą czy odrabianiem lekcji).

 

Powyższe przyczyny obgryzania paznokci traktować można raczej jako zjawiska dość błahe, istnieje jednak również możliwość tego, że do pojawienia się tego nawyku doprowadziły przeżywane przez dziecko problemy. Maluchy, szczególnie te najmniejsze, nie zawsze umieją odpowiednio nazywać doświadczane przez siebie emocje. To właśnie stanowi przyczynę tego, że dzieciom zdecydowanie częściej niż dorosłym zdarza się tłumić w sobie różne konflikty emocjonalne – nie umieją one o nich opowiadać i nie wiedzą jak sobie w takich sytuacjach radzić. Wówczas, obgryzanie paznokci bywa zewnętrzną manifestacją tego, że maluch doświadcza jakichś problemów natury psychologicznej i konfliktów emocjonalnych.

 

Zdarzeń, które mogą prowadzić do problemów emocjonalnych i przez to do obgryzania paznokci u dziecka, wymienić można stosunkowo dużo, np.:

  • zmiana otoczenia (np. przeprowadzka i wynikająca z niej zmiana przedszkola czy szkoły),
  • rozwód rodziców,
  • problemy z funkcjonowaniem w szkole (wynikające czy to ze złego układania się relacji dziecka z jego rówieśnikami, czy też z kłopotów związanych z uczeniem się).

 

Obgryzanie paznokci może poważnie zaszkodzić!

Obgryzione paznokcie nie wyglądają estetycznie – to jest po prostu fakt. Należy jednak wyraźnie tutaj nadmienić, że z obgryzaniem paznokci związane są nie tylko defekty kosmetyczne – nawyk może doprowadzić również i do różnorodnych problemów zdrowotnych.

 

Dziecko obgryzające paznokcie nawykowo i przez dłuższy czas może, przede wszystkim, doprowadzić do trwałych uszkodzeń płytki paznokciowej. U takiego malucha istnieje również ryzyko wystąpienia różnych problemów zębowych – skutkiem obgryzania paznokci mogą być uszkodzenia samych zębów, ale i uszkodzenia struktur stawu skroniowo-żuchwowego, oprócz tego u dzieci obgryzających paznokcie pojawiać się mogą wady zgryzu.

 

W sytuacji, kiedy maluch obgryza paznokcie, zdecydowanie częściej wkłada on swoje palce do ust. Oczywiste jest to, że ręce nie zawsze są czyste – z tego właśnie powodu z opisywanym nawykiem związana jest groźba zwiększonej częstości różnych infekcji. Maluchom częściej przytrafiać się mogą stany zapalne jamy ustnej, ale i - szczególnie u dzieci uczęszczających do przedszkola czy szkoły - istnieje zwiększone ryzyko zarażenia różnymi pasożytami, przede wszystkim owsikami.

 

Czego rodzic NIE powinien robić?

Analizując powyżej opisane aspekty, doskonale widać, że rodzice powinni podjąć jakieś kroki, dzięki którym dziecko przestałoby obgryzać paznokcie. Zanim przyjrzymy się sposobom na obgryzanie paznokci, najpierw podkreślić warto jednak to, czego ABSOLUTNIE rodzice robić nie powinni.

 

Zrozumiałe jest to, że kiedy maluch, mimo wielokrotnych próśb i upomnień, wciąż obgryza paznokcie, u rodziców może pojawiać się irytacja czy nawet złość. Zdecydowanie przeciwwskazane jest jednak ujawnianie takich emocji maluchowi. Szczególnie wtedy, kiedy dziecko obgryza paznokcie przez istnienie u niego problemów psychologicznych, okazywanie przez rodziców zniecierpliwienia czy złości może wręcz doprowadzić do wzrostu nasilenia takich problemów. Dziecko, chcąc uniknąć rodzicielskiej złości, może ostatecznie powstrzymywać się przed obgryzaniem paznokci w ich towarzystwie, a jednocześnie może ono nadal to czynić zawsze wtedy, kiedy tylko zostanie na chwilę samo. Dodatkowo, wtedy, kiedy dziecko zaczyna czuć się winne z powodu obgryzania paznokci, może również dochodzić do nasilenia jego problemów psychologicznych.

 

Sposoby na obgryzanie paznokci u dzieci

Podstawą w walce z obgryzaniem paznokci u naszego malucha są cierpliwość i spokój. Jeżeli zwracamy dziecku uwagę na jego nawyk, to zawsze delikatnie i bez nerwów – delikatność sprawi, że dziecko nie będzie się czuło winne z powodu obgryzania paznokci.

 

Rodzice wypróbować mogą wiele różnych sposobów na obgryzanie paznokci u dzieci. Dostępne są chociażby specjalne lakiery do paznokci o specyficznym smaku – gorycz pojawiająca się w przypadku włożenia palców do ust ma na celu zniechęcić malucha do obgryzania paznokci.

 

Spróbować można również wyposażyć malucha w jakieś przedmioty, które zajmą mu dłonie – mogą to być, chociażby, elastyczne piłeczki do ściskania.

 

Spotkać się również można z opiniami, że pomóc w walce z nawykowym obgryzaniem paznokci u dziecka może… wykonanie u niego manikiuru. Co prawda, jeżeli w ogóle, to jest to opcja zarezerwowana dla dziewczynek, aczkolwiek przyozdobienie paznokci bywa pomocne w oduczeniu pociechy ich obgryzania.

 

 

Obgryzanie paznokci u dzieci: kiedy udać się do specjalisty?

Dziecku obgryzającemu paznokcie trzeba się przyjrzeć bliżej z tego powodu, iż może zaistnieć konieczność skorzystania z fachowej pomocy. Tak bywa przede wszystkim wtedy, kiedy podejrzewaną przyczyną obgryzania paznokci są problemy natury emocjonalnej. Kiedy zauważymy, że nasze dziecko obgryza paznokcie, zastanówmy się, czy mogły do tego doprowadzić jakieś problemy istniejące czy to w domu, czy też w środowisku szkolnym.

 

Korzystnie byłoby podjąć próbę rozmowy z dzieckiem na temat tego, czy wszystko u niego w porządku - zapytać o relacje z kolegami, o to, jak sobie radzi w szkole, a także po prostu o to, jak się ono czuje. Podejrzewając, że malec ma jakieś problemy emocjonalne, dobrze byłoby rozważyć wizytę u psychologa – jeśli nawyk może być przejawem takowych problemów, konieczne jest rozwiązanie nie samego problemu obgryzania paznokci, ale doprowadzenie do ustąpienia dręczących malucha konfliktów emocjonalnych.

 

Obgryzanie paznokci nie jest problemem wyłącznie dziecięcym – często robią to także dorośli. Jeśli i Wam się to zdarza, pilnujcie się szczególnie w towarzystwie swoich pociech. Jak chcecie oduczyć je obgryzania, skoro i Wam się ono zdarza?

 

 

Autor: Tomasz Nęcki – Lekarz

 

 

Zdjęcie: pixabay.com

Komentarze
Dodaj komentarz
Ocena:
Styczeń 6, 2018
ojj my też mieliśmy ten problem! Wiecznie obgryzione paznokcie. Zadziałał dopiero sytem nagród. Nasza córa to prawdziwa modeleczka i ubwielbia ciuszki, więc po miesiącu nie obgryzania paznokci zamawialiśmy jej jakiś ciuszek z PSOTY.com i udało się! Paznokci już nie gryzie :)