Borelioza – czym jest i jak się przed nią chronić?

Strach przed ukąszeniem kleszcza najczęściej wiąże się z obawą przed boreliozą, która jest przenoszona przez te pajęczaki. Nie są to obawy bezpodstawne, bo większość zakażeń tą chorobą bierze się właśnie od ukąszeń kleszczy. Przy rozpoznaniu u siebie jej objawów należy niezwłocznie podjąć leczenie, bowiem nieleczona borelioza może prowadzić nawet do śmierci.

 

kleszcze, kleszcz, borelioza

 

Kleszcze to zdecydowanie coś, z czym nie chcemy mieć do czynienia. Na samą myśl o nich, cierpnie nam skóra, niezależnie czy dotyczą nas samych, naszych dzieci czy domowych pupili. Obawiamy się zarówno samego usuwania kleszcza, jak i możliwych powikłań i chorób związanych z ugryzieniem. Wśród nich jest groźna borelioza. Sprawdź, jak przebiega?

 

Borelioza objawy i charakterystyka

Borelioza (inaczej krętkowica kleszczowa lub choroba z Lyme) to odkleszczowa choroba zakaźna, wywoływana przez bakterie Borrelia burgdorferi. Jako choroba znana jest od niedawna (bakterie odkryto w 1982 r.), ale niestety zbiera coraz większe żniwo. Jej źródłem są bakterie przenoszone przez zakażone pajęczaki. Szacuje się, że w zależności od rejonu Europu, od 3 do 45% kleszczy może być nosicielami boreliozy. 

 

Jak rozpoznać boreliozę?

Diagnoza boreliozy nie należy do najłatwiejszych, ponieważ choroba ta często przebiega bezobjawowo lub przypomina zwyczajne przeziębienie – towarzyszy jej gorączka i bóle stawów. Oprócz tego pojawiają się również bardziej charakterystyczne dolegliwości – jedną z tych rzeczy, która bezwzględnie powinna zwrócić Twoją uwagę, jest tzw. rumień wędrujący, który z wyglądu przypomina oko: ma jasny środek i czerwoną obwódkę, która najpierw stopniowo się powiększa, a później zanika (po miesiącu znika całkowicie). Rumień pojawia się w miejscu ukąszonym przez kleszcza po kilku lub kilkunastu dniach od ukąszenia. 

Borelioza może mieć przewlekły charakter. W takiej sytuacji chory odczuwa permanentne zmęczenie, zmniejsza się jego masa ciała, pogarsza się kondycja skóry i włosów oraz występują dreszcze i gorączka. Oprócz tego mogą się pojawić problemy z koncentracją, a także symptomy przypominające lęk czy depresję. Jeśli masz podejrzewania, że mogłeś się zakazić – udaj się do lekarza i poproś o przeprowadzenie testów na boreliozę. W Polsce najpopularniejszym tego typu testem jest ELISA. Dużo bardziej precyzyjne wyniki daje test Western Blott, wykrywa on jednak chorobę po 3 tygodniach od zakażenia (dopiero wtedy pojawiają się we krwi przeciwciała). Oprócz tych metod stosuje się test KKI czy serologiczny test C6 Lyme (wykonasz go tylko w jednym miejscu w Polsce). Nigdy jednak nie można z całą pewnością potwierdzić lub wykluczyć boreliozy. 

 

Choroba przebiega w III fazach 

I faza choroby

W pierwszej fazie choroby w miejscu ukąszenia kleszcza tworzy się charakterystyczna plama, która ma czerwony brzeg i przejaśnienie w środku - tzw. rumień wędrujący. Zaczerwienienie ma średnicę od kilku do kilkunastu centymetrów, może być lekko wypukłe, ciepłe i bolesne przy dotyku. Przez kolejne dni rozszerza swój zasięg, a następnie znika. Rumieniowi zazwyczaj towarzyszą:

  •     podwyższona temperatura
  •     bóle mięśni
  •     ogólne rozbicie

Jeśli zauważysz powyższe objawy, niezwłocznie udaj się do lekarza i poinformuj o ugryzieniu przez kleszcza! Zapewne rozpocznie antybiotykoterapię.

 

Niestety rumień występuje jedynie u około 30% zakażonych osób (u dzieci ten odsetek jest jeszcze niższy - 10%), a choroba rozpoznawana jest dopiero w późniejszym stadium.

 

II faza choroby

Bez antybiotyków choroba przechodzi w fazę rozsianą. W ciągu 2 tygodni, do nawet kilku miesiący dochodzi do rozsiewu krętka boreliozy przez układ krwionośny. Wówczas u około połowy zarażonych (dotychczas nie leczonych) występują:

  •     bolesne, nawracające lub przewlekłe zapalenia stawów
  •     sztywność karku
  •     bóle głowy
  •     porażenia mięśni twarzy
  •     niedowłady kończyn
  •     zaburzenia psychiczne
  •     zmiany skórne
  •     czasami dochodzi do zapalenia mięśnia sercowego lub osierdzia

 

III faza choroby

PO roku od zakażenia borelioza przechodzi w fazę przewlekłą, mogą się w niej pojawić kolejne objawy:

  •     przewlekłe zapalenie stawów
  •     zapalenie mózgu
  •     zapalenie rdzenia kręgowego
  •     zapalenie nerwu wzrokowego
  •     zaburzenia psychiczne i neurologiczne

 

Zdarza się, że choroba przebiega bezobjawowo, a jedyną możliwością jej zdiagnozowania jest wykonanie testów serologicznych krwi lub płynu mózgowo-rdzeniowego. Testy są dodatnie po upływie 6. tygodni od zakażenia. Leczenie boreliozy opiera się na antybiotykoterapii.

 

Powikłania boreliozy

Powikłania boreliozy mogą być jeszcze bardziej niebezpieczne, niż sama choroba. Jednym ze skutków nieleczonej boreliozy może być zapalenie opon mózgowych. W wyniku niepodjęcia leczenia, mogą też zajść nieodwracalne zmiany z układzie nerwowym, ruchowym i krwionośnym. Dlatego, tym bardziej z uwagi na trudności w rozpoznaniu tej choroby, należy być na to wyczulonym i w razie potrzeby udać się do lekarza.

 

 

Jak się chronić?

Leczenie boreliozy polega na stosowaniu antybiotyków i trwa około kilku tygodni. Żeby uniknąć zachorowania na boreliozę, najlepiej oczywiście chronić się przed kleszczami. Czy wiesz, że kilkadziesiąt procent kleszczy przenosi boreliozę? Dlatego unikaj kontaktu z nimi (najwięcej jest ich w krzakach lub wśród wysokich traw). Stosuj też preparaty odstraszające kleszcze (np. OFF). A co, jeśli mimo wszystko zostaniesz ukąszony? Jak najszybciej, chwytając go za główkę pęsetą, wyjmij kleszcza. Nie smaruj go tłuszczem! Owszem, pozbawisz go możliwości oddychania, jednak istnieje ryzyko, że zwymiotuje on wyssaną krew, powodując zakażenie. 

A w razie jakichkolwiek wątpliwości – pamiętaj, zawsze zasięgnij porady lekarza.

 

Zdjęcie: Pixabay.com

Komentarze
Dodaj komentarz
Aktualnie brak komentarzy dla wpisu