Data modyfikacji:

Odruchy u noworodka

Autor: Joanna Górnisiewicz

Kiedy dziecko przychodzi na świat, bada je neonatolog (lekarz pediatra specjalizujący się w opiece nad noworodkiem). W trakcie uważnej obserwacji malucha dokonuje oceny jego zdrowia, waży go, mierzy, osłuchuje serce i płuca, a także obserwuje rekcje na bodźce pochodzące z otoczenia. Jakie odruchy są przez niego sprawdzane? Jakie są charakterystyczne dla noworodka, a jakie dla starszego dziecka?

 

Dwa słodkie niemowlaki bawią się książeczką i stopami

 

Odruch ssania i połykania

Poznając noworodka, nie sposób nie zauważyć odruchu ssania. Dziecko ssie, praktycznie nieustannie. Rączki, kocyk, własny język ... Nic w tym dziwnego. Ssanie to najważniejszy odruch, gdyż jest niezbędny do przeżycia i prawidłowego rozwoju dziecka. Natychmiast po porodzie dziecko próbuje ssać wszystko co znajdzie w zasięgu buzi, a więc: pierś, smoczek, ale potrafi też ssać palec włożony do ust. Dopiero około 2. miesiąca życia odruch ten zostaje zastąpiony bardziej dojrzałym ssaniem. 

 

Odruch Roottinga - odwracania głowy w kierunku piersi

To reakcja powiązana z odruchem ssania. Mniej więcej do 4. miesiąca życia po dotknięciu policzka noworodek odwraca głowę w jego kierunku i otwiera buzię. Jest to instynktowne zwrócenie się malucha w stronę piersi.

 

Odruch Moro

Odruch Moro jest instynktowną reakcją na zagrożenie i prawdopodobnie stanowi pozostałość pierwotnego odruchu chwytania matki w chwili niebezpieczeństwa. Czasem wygląda przerażająco – dziecko gwałtownie prostuje ręce, nogi i palce. Wyrzuca je, napręża się całe i odchyla głowę, a następnie podkurcza kończyny i zaciska piąstki wykonując gest obejmowania. Przy tym wszystkim zaczyna głośno płakać, często wręcz wrzeszczeć. Odruch Moro występuje w reakcji na głośny dźwięk lub nagłą zmianę pozycji głowy (wynikającą np. z pociągnięcia kocyka, niespodziewanej próby podniesienia go itd). Odruch ten zanika około 4. miesiąca życia (zastępuje go odruch wzdrygnięcia), gdy dojrzewa układ nerwowy, a utrzymywanie się go u starszego dziecka powinno zaniepokoić opiekunów.

 


Odruch Babińskiego

Dotknięcie wewnętrznej strony stopy (ruchem od piet do palców) powoduje odgięcie dużego palucha i rozsuniecie pozostałych. Jest to odruch Babińskiego. Z wiekiem zanika (choć może występować nawet do drugiego roku życia) i zastępuje go odruch podeszwowy, czyli zwinięcie palców podczas drażnienia. Później odruch Babińskiego występuje w przypadkach uszkodzenia układu nerwowego, jest więc sprawdzany jako pierwszy podczas badania neurologicznego.

 

Odruchy chwytania, chodzenia i pływania

Czasami rodziców zaskakuje, że ich dziecko tuż po urodzeniu z taką siłą łapie podany palec. Nie robi tego świadomie. To także jest odruch, który pojawia się, gdy dotkniemy wewnętrzną stronę dłoni malucha. Z kolei dziecko przytrzymane nad podłożem w taki sposób, że odtyka go stopami, zaczyna wykonywać ruch przypominający kroczenie. Oba te odruchy zanikają w 3-4 miesiącu życia. Do szóstego miesiąca natomiast utrzymuje się odruch pływania – dziecko zanurzone w wodzie wstrzymuje oddech i wykonuje ruchy rękami i nogami (tego odruchu nie wolno samemu sprawdzać bez nadzoru specjalisty).

 

Zdjęcie: Fotolia fot. by © Franz Pfluegl


Autor

Joanna Górnisiewicz

Z zawodu jest nauczycielką w małej wiejskiej szkole. Pasjonuje się metodami nauki przez zabawę i wszelkimi metodami wychowania oraz nauczania (głównie metodą Marii Montessori, edukacją domową i wczesną edukacją małego dziecka). Prywatnie mama trójki dzieci, dzięki którym nauczyła się, co to znaczy, że "każde dziecko jest inne". Uwielbia książki, kawę i góry. Prowadzi bloga o gadżetach dla mam i dzieci www.gadzetomama.pl

Komentarze
14-05-2018
Ocena:
U nas teoria z praktyką rzeczywiście się pokrywa. Fajnie, że to wszystko ma swoje nazwy i uzasadnienie poparte badaniami.
obcinanie paznokci u noworodka

Obcinanie paznokci u noworodka – jak i kiedy to zrobić?

2021-05-28
Obcinanie paznokci u noworodka jest jednym z najbardziej stresujących zabiegów, których muszą podjąć się młodzi rodzice. Nie warto jednak z nim zwlekać, ponieważ zbyt długie paznokcie stają się siedliskiem brudu i bakterii, a także mogą prowadzić do bolesnych zadrapań. Dłonie noworodka są delikatne, ale wystarczy zastosować się do kilku porad, aby bezpiecznie skrócić paznokcie dziecka. Należy zaopatrzyć się w odpowiedni sprzęt, przystosowany do potrzeb niemowląt i przestrzegać podstawowych zasad higieny. Sprawdź, kiedy i jak należy obciąć paznokcie noworodka.
krostki na pupie

Jak usunąć krostki na pupie u dziecka?

2021-05-20
Krostki na pupie dziecka pojawiają się przede wszystkim w okresie niemowlęcym, choć oczywiście dolegliwość ta może przytrafić się również starszym dzieciom czy osobom dorosłym. Przeczytaj, z czego wynikają, jak je zwalczyć domowymi sposobami i kiedy należy już udać się do lekarza.
pierwsze dni z noworodkiem

Pierwsze dni z noworodkiem

2021-05-09
Wyczekane, wytęsknione, ale też zwyczajnie trudne – takie są właśnie pierwsze dni z noworodkiem. Jeśli chcesz się na nie jak najlepiej przygotować, koniecznie przeczytaj ten tekst. Wyjaśniamy, jakie akcesoria są niezbędne podczas tych pierwszych dni, jak opiekować się maluszkiem i jak zadbać o swój dobrostan psychiczny.
wiaderko do kąpieli noworodka

Wiaderko do kąpieli noworodka – czy kąpiel noworodka w wiaderku to dobry pomysł?

2021-05-07
Wiaderko do kąpieli noworodka jest gadżetem budzącym wiele kontrowersji. Niemniej należy przyznać, że zdobywa ono popularność i ma swoje zalety. Jeśli zastanawiasz się, czy je kupić – koniecznie przeczytaj!
Przyrost wagi w wzrostu dziecka

Prawidłowy przyrost wagi i wzrostu u dzieci

2021-03-20
Wszyscy rodzice chcą, by ich dzieci rozwijały się zdrowo, dobrze jadły, rosły i przybierały na wadze. Przyrost wagi świadczy (między innymi) o prawidłowym rozwo...
Baw się z dzieckiem już od jego pierwszych dni! Nie ważne cz

Zabawy z niemowlakiem 0-3 miesiące

2021-03-09
Niemowlak od urodzenia uczy się otoczenia, zaczyna obserwować świat i zapamiętać dźwięki. Sprawdź jak w prosty pomóc maluszkowi w jego rozwoju poprzez wspólną zabawę.
trądzik niemowlęcy a skaza białkowa

Jak odróżnić trądzik niemowlęcy od skazy białkowej?

2021-03-02
Noworodki i małe niemowlęta borykają się często z problemami skórnymi. Trądzik niemowlęcy i skaza białkowa są często ze sobą mylone.