Data modyfikacji:

Odruchy u noworodka

Autor: Joanna Górnisiewicz

Kiedy dziecko przychodzi na świat, bada je neonatolog (lekarz pediatra specjalizujący się w opiece nad noworodkiem). W trakcie uważnej obserwacji malucha dokonuje oceny jego zdrowia, waży go, mierzy, osłuchuje serce i płuca, a także obserwuje rekcje na bodźce pochodzące z otoczenia. Jakie odruchy są przez niego sprawdzane? Jakie są charakterystyczne dla noworodka, a jakie dla starszego dziecka?

 

Dwa słodkie niemowlaki bawią się książeczką i stopami

 

Odruch ssania i połykania

Poznając noworodka, nie sposób nie zauważyć odruchu ssania. Dziecko ssie, praktycznie nieustannie. Rączki, kocyk, własny język ... Nic w tym dziwnego. Ssanie to najważniejszy odruch, gdyż jest niezbędny do przeżycia i prawidłowego rozwoju dziecka. Natychmiast po porodzie dziecko próbuje ssać wszystko co znajdzie w zasięgu buzi, a więc: pierś, smoczek, ale potrafi też ssać palec włożony do ust. Dopiero około 2. miesiąca życia odruch ten zostaje zastąpiony bardziej dojrzałym ssaniem. 

 

Odruch Roottinga - odwracania głowy w kierunku piersi

To reakcja powiązana z odruchem ssania. Mniej więcej do 4. miesiąca życia po dotknięciu policzka noworodek odwraca głowę w jego kierunku i otwiera buzię. Jest to instynktowne zwrócenie się malucha w stronę piersi.

 

Odruch Moro

Odruch Moro jest instynktowną reakcją na zagrożenie i prawdopodobnie stanowi pozostałość pierwotnego odruchu chwytania matki w chwili niebezpieczeństwa. Czasem wygląda przerażająco – dziecko gwałtownie prostuje ręce, nogi i palce. Wyrzuca je, napręża się całe i odchyla głowę, a następnie podkurcza kończyny i zaciska piąstki wykonując gest obejmowania. Przy tym wszystkim zaczyna głośno płakać, często wręcz wrzeszczeć. Odruch Moro występuje w reakcji na głośny dźwięk lub nagłą zmianę pozycji głowy (wynikającą np. z pociągnięcia kocyka, niespodziewanej próby podniesienia go itd). Odruch ten zanika około 4. miesiąca życia (zastępuje go odruch wzdrygnięcia), gdy dojrzewa układ nerwowy, a utrzymywanie się go u starszego dziecka powinno zaniepokoić opiekunów.

 


Odruch Babińskiego

Dotknięcie wewnętrznej strony stopy (ruchem od piet do palców) powoduje odgięcie dużego palucha i rozsuniecie pozostałych. Jest to odruch Babińskiego. Z wiekiem zanika (choć może występować nawet do drugiego roku życia) i zastępuje go odruch podeszwowy, czyli zwinięcie palców podczas drażnienia. Później odruch Babińskiego występuje w przypadkach uszkodzenia układu nerwowego, jest więc sprawdzany jako pierwszy podczas badania neurologicznego.

 

Odruchy chwytania, chodzenia i pływania

Czasami rodziców zaskakuje, że ich dziecko tuż po urodzeniu z taką siłą łapie podany palec. Nie robi tego świadomie. To także jest odruch, który pojawia się, gdy dotkniemy wewnętrzną stronę dłoni malucha. Z kolei dziecko przytrzymane nad podłożem w taki sposób, że odtyka go stopami, zaczyna wykonywać ruch przypominający kroczenie. Oba te odruchy zanikają w 3-4 miesiącu życia. Do szóstego miesiąca natomiast utrzymuje się odruch pływania – dziecko zanurzone w wodzie wstrzymuje oddech i wykonuje ruchy rękami i nogami (tego odruchu nie wolno samemu sprawdzać bez nadzoru specjalisty).

 

Zdjęcie: Fotolia fot. by © Franz Pfluegl


Autor

Joanna Górnisiewicz

Z zawodu jest nauczycielką w małej wiejskiej szkole. Pasjonuje się metodami nauki przez zabawę i wszelkimi metodami wychowania oraz nauczania (głównie metodą Marii Montessori, edukacją domową i wczesną edukacją małego dziecka). Prywatnie mama trójki dzieci, dzięki którym nauczyła się, co to znaczy, że "każde dziecko jest inne". Uwielbia książki, kawę i góry. Prowadzi bloga o gadżetach dla mam i dzieci www.gadzetomama.pl

Komentarze
14-05-2018
Ocena:
U nas teoria z praktyką rzeczywiście się pokrywa. Fajnie, że to wszystko ma swoje nazwy i uzasadnienie poparte badaniami.
niemowle

Poduszka ortopedyczna dla niemowląt: jaką wybrać? Ranking najlepszych produktów

2022-05-21
Świeżo upieczeni rodzice noworodka chcą zapewnić mu jak najlepsze warunki, które przyczynią się do prawidłowego rozwoju i wzrostu malucha. Wśród tysiąca produktów, które przystosowane są do użycia już podczas pierwszych dni życia dziecka, znaleźć można komplety pościeli do dziecięcego łóżeczka. Chociaż małe poduszki i kołderki przyciągają swoim urokiem, nie zawsze jest to najlepszy wybór do łóżeczka noworodka. Ciało tak małego dziecka znacznie różni się od ciała dorosłego człowieka. Czaszka oraz cały układ kostny są bardzo delikatne, a przez to narażone na odkształcenia. Zdaniem najlepszych specjalistów, optymalna pozycja w łóżeczku dla noworodka to ta, która pozwala na ułożenie ciała dziecka w linii prostej.
niemowlak

Niemowlę nie może głęboko zasnąć: jaka może być przyczyna? Poradnik

2022-05-18
Temat zasypiania niemowląt przewija się nieustannie w rozmowach świeżo upieczonych rodziców, znajduje się bowiem w samym centrum ich uwagi. Od tego, czy dziecko dobrze śpi w dzień i w nocy, zależy samopoczucie niemowlaka, ale też zmęczonego rodzica. Specjaliści podkreślają również wagę jakości snu w kontekście rozwoju umysłowego i fizycznego. Sytuacja, gdy niemowlę nie może głęboko zasnąć, jest niezwykle frustrująca. Co można zrobić, żeby pomóc dziecku?
jakie buty do nauki chodzenia

Jakie buty do nauki chodzenia wybrać?

2022-04-13
Pierwszy krok dziecka. Czekasz na to tak samo niecierpliwie, jak na pierwsze słowo? Wypatrujesz chwili, kiedy twój maluch zacznie dążyć do samodzielnego przemieszczania się? Nawet jeśli trzymasz na rękach półrocznego niemowlaka, to pewnie już po głowie chodzi ci pytanie: jakie buty do nauki chodzenia wybrać? Podpowiadamy, jakie są najlepsze buty do nauki chodzenia, jak wybrać, aby stopa dziecka miała komfort i możliwość prawidłowego rozwoju, na co zwrócić uwagę przy zakupie pierwszych kapci do chodzenia.
niemowlak

Jak uśpić niemowlę?

2022-03-04
Uśpienie małego dziecka bardzo często sprawia trudność młodym rodzicom. Na szczęście są sposoby, aby ten proces znacznie ułatwić i przyspieszyć. Sprawdź, jak uśpić niemowlę i które metody usypiania są obecnie odradzane przez specjalistów.
co do kąpieli dla noworodka

Co do kąpieli dla noworodka? Jakie produkty do kąpieli noworodka warto użyć?

2022-02-18
Kąpiel noworodka zawsze jest dla młodych rodziców pewnym wyzwaniem. Powodów do stresów będzie jednak mniej, jeśli odpowiednio się przygotujesz. Sprawdź, co do kąpieli dla noworodka jest najbardziej przydatne – zarówno w kontekście akcesoriów, jak i kosmetyków.
raczkowanie

Kiedy dziecko zaczyna raczkować?

2021-10-29
Raczkowanie stanowi niezwykle ważny etap rozwoju małego człowieka. W trakcie naprzemiennego ruchu górnych i dolnych kończyn tworzą się zupełnie nowe połączenia w mózgu, kształtuje się kręgosłup, a mięśnie całego ciała ulegają wzmocnieniu. Sprawdź, kiedy dziecko zaczyna raczkować i jak je do tej czynności zachęcić.
kosmetyki

Kosmetyki dla noworodka – ranking. Jakie kosmetyki dla noworodka wybrać?

2021-10-19
Malutkie dziecko potrzebuje wyjątkowej pielęgnacji, ponieważ jego skóra jest o wiele delikatniejsza i bardziej wrażliwa niż skóra dorosłego. Pytanie – które kosmetyki wybrać, aby zniwelować ryzyko podrażnień czy alergii? W dokonaniu wyboru pomoże ci nasz ranking kosmetyków dla niemowląt, stworzony na podstawie popularności produktów w serwisie Ceneo.pl.