Data modyfikacji:

Klasyfikacja leków laktacyjnych według profesora Hale’a

Autor: Katarzyna Moryc

Skąd więc czerpać wiedzę na temat tego, które leki można przyjmować w czasie karmienia piersią? Z pomocą przychodzi profesor Hale i jego klasyfikacja leków laktacyjnych. Czym jest i jak się ją stosuje? 

 

klasyfikacja leków karmienie piersią

fot.pixabay.com

 


Przenikanie leków do mleka matki

To, czy, a raczej w jakim stopniu dany lek przenika do kobiecego mleka nie determinuje jeszcze jego szkodliwości dla karmionego piersią dziecka. Wpływa na to cały szereg innych czynników, jak choćby stężenie lekarstwa w pokarmie, ilość wypitego przez dziecka mleka, częstotliwość karmień, czy stan zdrowia dziecka. Na szczęście, pewien amerykański uczony, profesor Thomas W. Hale, postanowił sklasyfikować leki tak, że zestawienie w przejrzysty sposób wskazuje na bezpieczeństwo stosowania konkretnych leków w czasie laktacji. Warto zwrócić uwagę, że nie chodzi tu o kategorię ryzyka stosowania leków w czasie ciąży opracowaną przez amerykańską Agencję Żywności i Leków (FDA).  

Tak powstały kategorie ryzyka stosowania leków podczas laktacji (Hale’s Lactation Risk Categories), które mają za zadanie ułatwić lekarzom podejmowanie decyzji w kwestiach dotyczących leczenia karmiących matek.

 

5 kategorii ryzyka laktacyjnego według prof. Hale’a

Profesor Hale podzielił leki na 5 kategorii, od L1 do L5. Im wyższy numer, tym lek z danej grupy jest mniej bezpieczny, a leki z grupy L5 są wręcz oznaczone jako szkodliwe.

L1 – leki najbezpieczniejsze

W tej grupie mieszczą się leki, które były przyjmowane przez duża liczbę matek karmiących, a po zażyciu których, nie zaobserwowano negatywnych skutków dla karmionych dzieci. Wyniki te są potwierdzone badaniami, które nie wykazały ryzyka dla dziecka, ani możliwości wystąpienia odległego działania szkodliwego.

L2 – tak zwane leki bezpieczniejsze

Do tej grupy zaliczono leki, które były stosowane przez ograniczoną liczbę kobiet w czasie laktacji i u ich dzieci nie wykazały niepożądanych działań. Zaliczają się tu także te leki, dla których ryzyko wystąpienia działania szkodliwego jest mało prawdopodobne.

L3 – leki prawdopodobnie bezpieczne

Prawdopodobnie, czyli nie istnieją jednoznaczne, kontrolowane badania, które potwierdziłyby, że podczas przyjmowanie leków z tej grupy w okresie karmienia piersią nie wystąpią działania niepożądane u karmionych maluchów. Jednak są to działania minimalne, niezagrażające dziecku. Warto wiedzieć, że do tej grupy automatycznie zaliczane są także wszystkie nowe leki, które jeszcze nie mają przeprowadzonych odpowiednich badań w zakresie działań szkodliwych na karmione piersią dzieci.

L4 – leki prawdopodobnie szkodliwe

Jeśli istnieją dowody szkodliwego działania leku na dziecko karmione piersią, albo na samą produkcję pokarmu, ale korzyści ze stosowania tego medykamentu dla matki są większe (na przykład jest niezbędny dla ratowania życia lub leczenia poważnej choroby, a nie ma możliwości zastosowania innego leczenia), i ryzyko jest akceptowalne, lek taki trafia właśnie do grupy L4.  

L5 – leki szkodliwe

Dla leków z tej grupy istnieje udokumentowane ryzyko wystąpienia u dzieci istotnych działań niepożądanych. Do tej grupy należą także leki wysoce szkodliwe z punktu widzenia karmionych piersią dzieci. Są to leki, których ryzyko przyjmowania jest większe, niż korzyści dla karmiącej matki. I, oczywiście jak się zapewne domyślacie, są to leki przeciwskazane w czasie laktacji.



Klasyfikacja Hale’a nie zastąpi wizyty u lekarza

Zestawienie prof. Hale’a jest skierowane przede wszystkim do lekarzy. W razie choroby mamy stosowanie leków w trakcie karmienia piersią warto skonsultować z lekarzem, a także z Certyfikowanym Doradcą Laktacyjnym. Szczególnie ważne jest to, jeśli karmiony piersią jest noworodek albo małe niemowlę. Warto szukać lekarza,który posiada aktualną wiedzę i potrafi korzystać z klasyfikacji Hale'a. Mama karmiąca piersią nie powinna być nigdy zachęcana do odstawienia dziecka z powodu konieczności swojego leczenia. W ogormnej większości przypadków mama karmiąca piersią może się leczyć i bezpiecznie karmić piersią.

 

Listę dr Hale'a można spokojnie znaleźć w Internecie (na przykład, na stronie Centrum Nauki o Laktacji, gdzie można skorzystać z Laktacyjnego Leksykonu Leków). Nie ma na niej nazw konkretnych leków, a jedynie nazwy substancji czynnych.



Przeciwwskazaniem do karmienia piersią nie jest m.in.:

  • antybiotykoterapia
  • znieczulenie stomatologiczne
  • znieczulenie ogólne
  • leczenie alergii (można dobrać bezpieczne leki)
  • gorączka

Czytaj również:

Leki przeciwdepresyjne i inne leki psychotropowe a karmienie piersią


Autor

Katarzyna Moryc

Jestem pracującą mamą trzech synów i zarazem trzech wcześniaków - Marcela, Maćka i Mateusza, uwielbiam nowe wyzwania, zwłaszcza takie, które pozwalają mi się rozwijać i zdobywać nowe umiejętności. Potrafię szare i nudne zamienić w coś świeżego, uwielbiam wszystko, co kreatywne. Staram się wychowywać dzieci w duchu bliskości, jestem fanką chust i pieluch wielorazowych. Prowadzę blog KreacjoWariacje.pl

Komentarze
26-05-2020
Ocena:
moim zdaniem najpierw dobrze jest wesprzec sie naturalnymi rozwiązaniami. czemu nie wyprobowac herbatek na laktacje, np z Holle? oni mają wszystko ekologiczne i przebadane. po co od razu sięgac po jakies tabletki...
23-09-2019
Ocena:
Basia, nie tylko ty go lubisz. Ja również korzystam z jego właściwości i bardzo sobie chwalę działanie laktacyjne.
30-08-2019
Ocena:
Kasia, lactosan to mój wybawiciel. Uratował sytuację i tylko dzięki niemu pokarm wrócił i nadal karmię mojego synka. Byłam chora i przez jakiś czas nie mogłam karmić, ilość mleka znacznie spadła i zaczął się stres. Na szczęście ktoś życzliwy podpowiedział co robić.
27-08-2018
Ocena:
Moim zdaniem, lepiej zawsze zapytać lekarza i mieć pewność, że lek nie zaszkodzi dziecku. Mi na całe szczęście układ odpornościowy nie odmawia posłuszeństwa. Staram się skupić na karmieniu piersią i utrzymaniu prawidłowej laktacji. Wprowadziłam nawet Lactosan, żeby zwiększyć laktację, chciałabym karmić dziecko, do czasu, aż wrócę do pracy.
14-05-2018
Ocena:
Dobrze wiedzieć!
kpi karmienie

Karmienie piersią inaczej (KPI) – czym jest i na czym polega?

2026-01-26
Nie każda mama może lub chce karmić dziecko bezpośrednio przy piersi. To jednak nie oznacza, że dziecko musi być pozbawione mleka mamy. Rozwiązaniem jest KPI – karmienie piersią inaczej, czyli podawanie odciągniętego pokarmu w butelce. Dzięki temu maluch nadal otrzymuje wszystkie wartości odżywcze i przeciwciała zawarte w mleku matki, a mama może znaleźć sposób karmienia dopasowany do swojej sytuacji. Chcesz dowiedzieć się więcej o KPI? Karmienie KPI nie ma przed nami tajemnic – zapraszamy do lektury naszego najnowszego artykułu.
power pumping

Power pumping, cluster pumping – techniki odciągania pokarmu

2026-01-21
Odciąganie pokarmu to dla wielu mam codzienna rutyna – niezależnie od tego, czy wracają do pracy, chcą zwiększyć laktację, czy muszą na jakiś czas oddzielić się od dziecka. Istnieją różne techniki odciągania mleka, które mogą zwiększyć jego ilość i ułatwić karmienie. Dwie z najbardziej efektywnych metod to power pumping i cluster pumping. Warto poznać, na czym polegają, kiedy je stosować i jakie dają korzyści – zapraszamy do lektury!
laktator muszlowy czy zwykly

Laktator muszlowy czy zwykły? Który wybrać?

2026-01-19
Decyzja o zakupie laktatora to ważny moment w drodze mlecznej mamy. Karmienie piersią jest naturalne, ale życie często wymaga wsparcia – czy to przy KPI (karmienie piersią inaczej, czyli odciąganie i podawanie mleka butelką), powrocie do pracy, czy po prostu, aby odciążyć piersi i zgromadzić zapasy. Wtedy pojawia się pytanie: który laktator wybrać – laktator muszlowy czy zwykły?
matka karmiąca w pracy

Jakie prawa ma matka karmiąca w pracy?

2026-01-05
Powrót do pracy po urodzeniu dziecka to dla wielu mam duże wyzwanie. Z jednej strony chcesz dobrze wywiązywać się ze swoich obowiązków zawodowych, z drugiej nadal karmisz swoje dziecko piersią i planujesz to kontynuować. Na szczęście polskie prawo wspiera mamy w tej sytuacji i daje im konkretne prawa, które warto znać. W poniższym artykule tłumaczymy, jakie prawa ma matka karmiąca w pracy.
pozycje do karmienia dziecka

Pozycje do karmienia dziecka

2025-06-16
Karmienie niemowlęcia to nie tylko moment zaspokojenia głodu, ale też wyjątkowy czas bliskości, budowania więzi i wzajemnego poznawania się. Dla młodych rodziców to często także wyzwanie – szczególnie na początku, gdy zarówno mama, jak i dziecko uczą się siebie nawzajem. Jednym z ważnych elementów tej wspólnej drogi jest wybór odpowiedniej pozycji do karmienia. To właśnie ona może zadecydować o tym, czy karmienie przebiega spokojnie i komfortowo, czy może zamienia się w pełen napięcia maraton. Jakie pozycje warto znać i na co zwrócić uwagę, by wybrać tę właściwą? Wyjaśniamy!
suplementy na laktację

Najlepsze suplementy diety wspomagające laktację

2025-05-23
Karmienie piersią to jeden z najważniejszych etapów w życiu mamy i dziecka. Wiele kobiet obawia się jednak, czy ich organizm wytwarza wystarczającą ilość mleka. Na szczęście istnieją suplementy na laktację, które skutecznie mogą wspomóc ten proces. Jakie składniki powinny zawierać najlepsze preparaty na laktację? Na co zwrócić uwagę przy wyborze suplementu? Podpowiadamy!
gorset laktacyjny

Gorset laktacyjny do karmienia. Jak działa i jaki wybrać?

2024-06-27
Korzystanie z laktatora bez użycia rąk? To możliwe. Wystarczy, że zainwestujesz w specjalny gorset do odprowadzania pokarmu, dzięki któremu będziesz mogła w tym czasie robić inne rzeczy – sprzątać czy odpoczywać. Jest bezpieczny i wygodny w użyciu, przez co coraz więcej mam dodaje go na listę rzeczy, których potrzebuje. Jak działa gorset laktacyjny i jaki model wybrać? Zapraszamy do lektury.