Data publikacji:

Nacięcie krocza

Autor: Tomasz Nęcki - Lekarz

Nacięcie krocza, czyli epizjotomia to zabieg, który jest przeprowadzany u części rodzących kobiet. Poleca na poszerzeniu wejścia do pochwy poprzez przecięcie tkanek.  Po co wykonuje się nacięcie krocza? Kiedy taki zabieg jest wskazany i czy nacięcia krocza można jakoś uniknąć?

 

jak uniknąć nacięcia krocza przy porodzie

fot. Pixabay.com

 

Nacięcie krocza powinno być wykonywane wyłącznie w sytuacjach, kiedy jest to niezbędne.W żadnym wypadku nie powinien być to zabieg rutynowy. Wskazaniem do nacięcia krocza NIE jest pierwszy poród.

 

Wskazania do nacięcia krocza

Zabieg nacięcia krocza ten nie jest przeprowadzany w przypadku każdego porodu. Wykonuje się go wyłącznie wtedy, kiedy zachodzi taka potrzeba. Wskazaniami do nacięcia krocza są:

  • stany zagrożenia zdrowia lub życia płodu w końcowym etapie porodu
  • groźba pęknięcia krocza (wynikająca np. ze słabej podatności tkanek okolic intymnych)
  • poród dziecka, którego główka jest w ułożeniu odgięciowym
  • poród przeprowadzany z wykorzystaniem kleszczy, wyciągacza próżniowego czy odbywający się przy ręcznej pomocy położnika

 

Jak przebiega nacięcie krocza?

Nacinanie krocza wykonywać można różnymi technikami, najczęściej jednak wykorzystywane są cięcia w linii środkowej oraz środkowo-bocznej ciała. Do zabiegu potrzebne są sterylne nożyczki, jego celem jest nacięcie ścian pochwy, mięśni opuszkowo-gąbczastego i poprzecznego powierzchownego krocza oraz skóry. 

. Linie cięcia przy nacinaniu krocza są istotne z tego względu, że dokonanie nacięcia w odpowiednim miejscu zmniejsza ilość uszkadzanych naczyń krwionośnych oraz nerwów. Istotne dla lekarzy jest nie tylko to, aby po nacięciu krocza dochodziło do jak najmniej obfitego krwawienia, ale i to, by pacjentka doświadczała jak najmniej dolegliwości bólowych. Z tego właśnie względu nacięcie krocza wykonuje się wtedy, kiedy występuje szczytowa faza skurczu, tkanki krocza są mocno napięte, a główka dziecka mocno na nie napiera i jednocześnie je rozciąga. Wykonanie zabiegu w takim właśnie momencie związane jest z najmniejszą ilością bólu.

 

 

Nacięcie krocza – i co dalej?

U pacjentki, u której nacięto krocze, już po urodzeniu płodu i popłodu należy zaopatrzyć powstałą ranę. Poszczególne elementy okolic intymnych (pochwa, mięśnie oraz skóra) są po kolei zaszywane – zamykane są one poprzez założenie szwów. Przez kilka dni wymagane jest szczególne dbanie o higienę rany, po około tygodniu od porodu wstępne gojenie krocza jest już zakończone i wtedy zwykle dochodzi do usunięcia założonych tam wcześniej szwów. Często zakładane są szwy rozpuszczalne, których nie trzeba usuwać.

Czytaj więcej na temat: Higiena krocza w połogu

 

Jakie są zalety zabiegu epizjotomii?

Dlaczego nacinanie krocza uznawane jest za korzystne w niektórych przypadkach:

  • zmniejszenie ryzyka, że dziecko – z powodu oporu tkanek matki – doświadczy jakiegoś urazu podczas porodu (np. złamania obojczyka, czy porażenia splotu ramiennego)
  • nacięcie krocza zapobiega pęknięciu krocza – nacięcie jest z kolei zszyć zdecydowanie łatwiej niż zaopatrzyć stan po pęknięciu krocza (choć nierzadko naturalne pęknięcia są płytsze i zdecydowanie łatwiej się goją)
  • zmniejszenie ryzyka pęknięcia mięśnia zwieracza odbytu i wystąpienia konsekwencji tego problemu (takich jak przetoki kałowe czy nietrzymanie stolca)
  • skrócenie czasu trwania porodu – szczególnie istotne jest to wtedy, kiedy zdrowiu płodu coś zagraża – krótszy poród w tym przypadku zmniejsza chociażby ryzyko niedotlenienia

 

Kontrowersje wokół zabiegu nacinania krocza

Nacinanie krocza ma swoich przeciwników. Swego czasu w Polsce funkcjonowała nawet kampania „Nie daj się naciąć”, której celem było przekonanie, że nacinanie krocza nie powinno stanowić rutynowego postępowania. Taka sytuacja wynika z tego, że niestety – nacięcie krocza ma swoje wady.

. Jak w przypadku każdej medycznej procedury, tak i w przypadku nacinania krocza po zabiegu mogą pojawić się komplikacje. Jako możliwe powikłania wymieniane są:

  • zakażenie,
  • nadmierne krwawienie,
  • uszkodzenie pochwy, odbytu lub odbytnicy,
  • znaczny ból.

Powyższe problemy stanowią wczesne powikłania nacinania krocza. Po zabiegu pojawiać się mogą również i późne komplikacje, takie jak endometrioza, nietrzymanie moczu i stolca, czy przetoki.

Przeciwnicy nacinania krocza wspominają także o tym, że skutkiem zabiegu mogą być problemy dotyczące aktywności seksualnej. Zdarza się bowiem, że pacjentki po nacięciu krocza doświadczają dolegliwości bólowych podczas stosunków, czasami dochodzi również do tego, że zmniejszeniu ulega stopień nawilżenia wnętrza pochwy.

 

Czy nacięcia krocza można uniknąć?

Pacjentka, która nie chciałaby mieć nacinanego krocza, powinna o tym rozmawiać z lekarzem jeszcze przed porodem. Ciężarna będzie mogła wtedy dowiedzieć się, w jakich sytuacjach zachodzi potrzeba nacięcia krocza, oprócz tego lekarz – jeżeli tylko będzie w stanie – będzie mógł uwzględnić oczekiwania pacjentki co do tego, jak przebiegać ma jej poród. Brak zgody na nacięcie krocza można zapisać w planie porodu. Warto wybrać także taki szpital, gdzie pacjentki nie są zmuszane do rodzenia w pozycji na plecach i gdzie epizjotomii nie wykonuje się rutynowo.

Czytaj więcej na temat: Plan porodu - jak go napisać

Warto też wykonywać ćwiczenia mięśni Kegla już na kilka miesięcy przed porodem. Kilka tygodni przed terminem masować krocze. Ćwiczenia i regularne masaże wzmocnią krocze i przygotują je do wysiłku. W czasie porodu zaleca się ciepłe kompresy, masaż oraz niektóre pozycje np. stojącą lub kuczną. Metody te mogą zmniejszyć ryzyko pęknięć i konieczności wykonywania nacięcia krocza.

 

jak wygląda nacięcie krocza

Jak zminimalizować ryzyko uszkodzenia krocza w trakcie porodu:

  • masować krocze w ciąży
  • poprosić położną o ochronę krocza
  • nie stosować sztucznej indukcji porodu
  • wybierać do parcia pozycje wertykalne (pionowe)
  • nie przeć z całej siły
  • oddychać w trakcie skurczu
  • stosować żel położniczy

Tutaj znajdziesz: Stanowisko Fundacji Rodzić po Ludzki w kwestii nacięcia krocza

 

Nacięcie krocza powinno być stosowane ze względu na wskazania, a nie rutynowo.

 

Warto wiedzieć, że dolegliwości poporodowe związane z pęknięciem lub nacięciem krocza rehabilitować można przy pomocy fizjoterapeuty uroginekologicznego. 

 

Czytaj również:

 

Poród naturalny - przebieg krok po kroku

Pozycje porodowe


Autor

Tomasz Nęcki - Lekarz

Jestem absolwentem Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu. Spośród wszystkich medycznych specjalności najbardziej interesują mnie aspekty związane z pediatrią i psychiatrią – planuję specjalizować się w psychiatrii dzieci i młodzieży. Wolne chwile spędzam na czytaniu (nie tylko medycznych pozycji ) oraz staram się jak najwięcej czasu spędzać na świeżym powietrzu – jazda na rowerze czy spacery najlepiej mnie relaksują.


Autor

Katarzyna Chmielewska-Walas

z wykształcenia kulturoznawczyni, z zawodu dziennikarka i redaktorka o niecodziennym hobby: doradczyni noszenia dzieci w chustach i nosidłach miękkich. Współautorka książki "Notatki z rodzicielstwa bliskości" (Wyd. Harmonia 2018). Mama Hani i Zosi, redaktorka portalu Dzidziusiowo.pl w latach 2018-2020.

Komentarze
05-11-2018
Ocena:
Podoba mi się rzetelne podejście do tematu
21-04-2017
Ocena:
Gdybym nie była nacięta, to moje dziecko by nie przeżyło porodu. Oczywiście długo próbowałam sama wyprzeć dziecko, ale niestety zawinięte pępowiną, które miało zablokowaną rączkę przy główce po prostu nie mogło wyjść. Masaże przed porodem totalnie odpadały, ponieważ ostatnie 3 mce ciąży walczyłam o każdy dzień, by jak najdłużej moje dziecko pozostało w brzuszku.Po nacięciu mój Cud wyszedł w moment, od razu. Szybkie odwijanie z pępowiny przez lekarzy i moja radość, że moje dziecko daje oznaki życia.To jest przykład na to, że są przypadki, że NIE MA INNEJ MOŻLIWOŚCI TRZEBA NACIĄĆ!
05-01-2017
Ocena:
Paweł nie pisz głupot.Najlepszy poród to taki przebiegający w pełni naturalnie czyli w pozycji pionowej.
poród w domu

Jak wygląda poród w domu? O czym musisz wiedzieć?

12.12.2025
Coraz więcej rodziców rozważa poród domowy jako alternatywę dla szpitala. Dla jednych to możliwość zachowania intymnej atmosfery, dla innych – szansa na uniknięcie niepotrzebnych interwencji medycznych. Poród w domu może być pięknym i bezpiecznym doświadczeniem, ale wymaga rzetelnego przygotowania i świadomości zarówno zalet, jak i ryzyka.
Kilka rzeczy do porodu, o których mogłaś nie pomyśleć

Kilka rzeczy do porodu, o których mogłaś nie pomyśleć

15.10.2025
Poród to niezwykle emocjonujący i wymagający czas, w którym komfort rodzącej matki ma kluczowe znaczenie. Poza podstawowymi rzeczami, takimi jak koszula do porodu, wyniki badań czy podkłady poporodowe, warto zadbać o drobiazgi, które mogą uczynić ten wyjątkowy moment bardziej komfortowym. Choć poród może trwać różnie długo, to odpowiednie przygotowanie pozwala zminimalizować stres, co sprzyja szybszemu i bezpiecznemu przyjściu dziecka na świat.
lewatywa przed porodem

Lewatywa przed porodem. Co musisz wiedzieć?

25.08.2025
Kiedy zbliża się moment narodzin dziecka, przyszli rodzice starają się zadbać o każdy szczegół. Pytania dotyczące porodu, znieczulenia, planu porodu czy też kwestii higieny osobistej często pojawiają się w głowach kobiet przygotowujących się do tego wyjątkowego dnia. Jednym z tematów, który wciąż budzi wiele wątpliwości, jest lewatywa przed porodem. Czy nadal się ją stosuje? Czy jest konieczna? A może można z niej całkowicie zrezygnować?
jak przyspieszyć poród

Jak wywołać i przyspieszyć poród?

23.07.2025
Oczekiwanie na poród to czas pełen emocji, napięcia i niecierpliwości. Szczególnie, gdy minął już termin porodu, a maluszek zdaje się nie spieszyć z wyjściem na świat. W takiej sytuacji wiele przyszłych mam szuka informacji, jak naturalnie przyspieszyć poród. Warto jednak pamiętać, że organizm kobiety ma swój rytm i plan i choć istnieją sposoby wspierające rozpoczęcie porodu, nie wszystkie są skuteczne, a część z nich wymaga konsultacji z lekarzem. W tym artykule przyjrzymy się metodom naturalnym i medycznym, które mają na celu stymulację porodu, opierając się na aktualnej wiedzy naukowej.
Czy poród zawsze musi być bolesny?

Poród jak po maśle: Na czym polega metoda Butter Birth i jak może ułatwić poród?

20.12.2024
Wiele kobiet marzy o tym, aby ich poród przebiegł szybko, sprawnie i bez komplikacji. Czy jest to możliwe? Metoda Butter Birth, określana jako „poród jak po maśle”, przyciąga uwagę przyszłych mam, oferując techniki, które mogą pomóc w łagodniejszym przejściu przez ten wyjątkowy moment. Na czym polega ta metoda i jakie korzyści może przynieść? Odpowiadamy!
wyprawka do szpitala

Wyprawka do szpitala – jak ją przygotować, aby czuć się spokojnie i komfortowo?

30.09.2024
Przygotowanie wyprawki do szpitala to ważny krok przed porodem. To moment, kiedy każda przyszła mama chce mieć pewność, że ma wszystko, co potrzebne, zarówno dla siebie, jak i dla maluszka. Dowiedz się, co zabrać na porodówkę, aby być w pełni przygotowaną i poczuć się komfortowo w tym wyjątkowym momencie. Podpowiemy również, jak przygotować się psychicznie na te wyjątkowe chwile.
Co kupić na baby shower

Prezent dla przyszłej mamy: 10 oryginalnych propozycji

09.09.2024
Przyjaciółka, siostra lub partnerka spodziewa się dziecka, a ty nie wiesz, co podarować jej po porodzie? Wręczenie upominku mamie jest niezwykle miłym gestem, który pomoże jej lepiej odnaleźć się w nowej roli i podjąć życiowe wyzwanie z większą werwą. Dziś przedstawiamy 10 oryginalnych prezentów dla mamy po porodzie, a także garść propozycji, które sprawdzą się z okazji baby shower.